2015 yılının Aralık ayında Başbakan Ahmet Davutoğlu’nun Suudi Arabistan gezisinin ardından aynı ayın sonunda da Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan Riyad’da Kral Selman’la görüştü. Görüşme sonrası Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı kaynakları, iki ülke arasında “Yüksek Düzeyli Stratejik İşbirliği Konseyi” kurulmasının kararlaştırıldığını açıkladı. Yürütülecek çalışmalarla ilerde kurulacak bir konseydi, varılan sonuç. Bu pozisyon, iki ülke açısından da diplomatik ve askeri hiçbir anlaşma yapılmadığı anlamına geliyordu.
Bir başka önemli gelişme, Suudi Arabistan merkezli 'Terörle Mücadele İttifakı' girişiminin Cumhurbaşkanı Erdoğan tarafından önemli bir adım görüldüğünün ve Türkiye’nin de bu ittifakta yer alacağının teyit edilmesi oldu. İsrail gibi ABD’nin tam etkisi altındaki Suudi Arabistan, 'Terörle Mücadele İttifakı' projesiyle bölgede görevlendirildiği oyunu kurmaya çalışıyor. Suudi Arabistan’a “Gel, İslam İşbirliği Teşkilatı’na siyasi ve askeri boyut katalım ve İslam Barış Gücü’nü oluşturalım..” dense, kesinlikle yanaşmaz. Suudi Arabistan, ABD’nin havadan bombardıman altında tuttuğu Suriye’de karadan savaşacak, çok katılımlı bir ordu kurma derdinde.. Rusya ve İran’ın, ABD’nin güdümünde Suriye’de karadan savaşa yanaşmayacağı belli olunca, Suudi Arabistan’a, 'Terörle Mücadele İttifakı' sipariş edildi. Ve görünen o ki Türkiye ile Suudi Arabistan, askeri alanda ikili işbirliği anlaşması üzerinde tam mutabık kalamadı.
Suudi Arabistan, Türkiye ile askeri işbirliğini geliştirmek istiyor. Bunda da model olarak Türkiye’nin, Katar’da kurduğu askeri üs ve artan askeri ilişkilerini model alıyor. Ancak, Suudi Arabistan’ın istediği bu anlaşma Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın ziyaretinin gündeminde yer almadı. DHA’ya göre Türkiye Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın katılacağı belirtilen taslak programdaki iki ülke arasındaki anlaşmaların imza töreni yapılmadı. Suudi Arabistan, askeri işbirliği isterken; Türkiye’ye göre imzalanması öngörülen anlaşmalar arasında ekonomik, enerji anlaşmaları yer alıyordu.
Türkiye basınında yer alan haberlere göre, Suudi Arabistan’ın kurduğu sözde 'Terörle Mücadele İttifakı'nın askeri kanadında yer almayacağını açıklayan Türkiye, iddiaya göre Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Riyad ziyaretinin ardından bu kararını değiştirdi. Suudi Arabistan, Türkiye’den ittifaka, askeri destek için istediği sözü aldı ancak askeri olarak ikili anlaşmada ilerleme sağlanamadı. İkili anlaşmaların imzasından da vazgeçildi. Görüşmeden sonra Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu, Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Adel Al Jubayr’la birlikte düzenlediği basın toplantısında ‘‘öncelikle Suudi Arabistan'ın terörle karşı İslami dayanışma girişimini Türkiye olarak destekliyoruz. Riyad'da kurulacak mekanizmanın tüm aşamalarında yer alacağız. Teröre karşı dayanışma ve terör sebebiyle de artan İslamofobi’ye karşı da dayanışma içinde olmaya devam edeceğiz’’ dedi. Bu önemliydi, zira Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Tanju Bilgiç, 16 Aralık’ta yaptığı açıklamada Türkiye’nin ideolojik olarak destek vereceğini ancak “askeri güç oluşturmanın gündemde olmadığını” söylemişti.
Amerika basını, Riyad’la ilişkilerini güçlendiren Türkiye’nin Suudi Arabistan önderliğindeki İslam İttifakı içinde yer alacağını duyurdu. Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu’nun ‘‘Riyad'da kurulacak mekanizmanın tüm aşamalarında yer alacağız’’ sözünü öne çıkarıyorlar. Bu sözlerin Türkiye’nin ittifak içinde askeri bir rol de oynayabileceği anlamına geldiği yorumları yapılıyor.
Amerika, Irak’ta yönetimi Şiilere vererek İran’ı yanına çekmeye çalıştı.. Nükleer çalışmalar konusundaki baskıyla ve ekonomik ambargoyla dize de getirdi. İran, Suriye’de IŞİD’e karşı fiilen savaş pozisyonuna da girmişti. Türkiye’nin Rus uçağını Suriye sınırında düşürmesi dünya güçlerinin oyununu bozdu. İran, yeniden Rusya’ya yanaşırken, bağımsız hareket eden Türkiye’ye karşı ABD de Suudi Arabistan ile yakınlaştı. Beyaz Saray websitesinde binlerce ABD'li "Erdoğan terörizmi destekliyor" kampanyasına katılarak, Türkiye'nin terörizmi destekleyenler listesine alınmasını istediler. Türkiye'nin terörizmi destekleyenler listesine alınmasını Rusya gündeme getirmişti.
ABD ve Rusya, Türkiye’yi dize getirebilecek mi? Bölgede Türkiye ne yok sayılabiliyor ne de kontrol edilebiliyor. Türkiye, güneyde Araplarla gerçekleştiremediği birliği, Kafkasya ve Orta Asya’da gerçekleştirebilir. Azerbaycan, Özbekistan ve Türkmenistan Rusya’ya karşı mesafeli duruyor. Pakistan ve Afganistan da birliğe katılınca Türkiye altı devletle bir güç ortaya çıkarabilir. Bu pozisyon, diğer Müslüman devletleri de, İran’ı bile yanına çekebilir.
z.kemal