Bir toplum lisansız kalınca ne olur?.. Önce lisansızlık ne demek, onu anlat… Anlatayım: İki lisan vardır. Birincisi, günlük şifahî konuşma ve iletişim dilidir, üç beş yüz kelimeyi geçmez. İkincisi: Yazılı, edebî kültür dilidir, on binlerce kelimeden, kavramdan, tâbirden oluşur… Bir toplum bu ikincisini yitirirse dejenere olur, seviyesi alçalır, bozulur ve ayakta duramaz.

Türkçe deyip geçmeyelim, birkaç Türkçe vardır. Efendim’li Türkçe vardır, aha oho moho Türkçesi vardır…

Kibar zengin Türkçe vardır, fakir kaba Türkçe…

“Vâlide-i muhteremeniz hanımefendi nasıllar?” da Türkçe’dir, “Ulan anan nasıl beee!” de Türkçe’dir.

Beyefendilerin, hanımefendilerin Türkçesi…

Bayların bayanların Türkçesi…

Heriflerin karıların Türkçesi…

Sokak serserilerinin, tulumbacıların, itlerin kopukların, haytaların Türkçesi…

Zengin, edebî, kibar, nazik, ince Türkçe nerede öğrenilir?.. Ailede öğrenilir… Mektepte öğrenilir…

Aile ve mektep doğru dürüst Türkçe öğretemiyorsa, vah Türkiye’nin haline…

Musiki gibi lisan vardır, hayvan böğürtüsü, karga gaklaması gibi dil vardır.

İnsan, bildiği dil kadardır.

Eski İstanbul’un medenî kibar insanları günlük hayatta en çok şu beş kelimeyi kullanırlardı:

Efendim… Teşekkür ederim… Bir şey değil… Estağfirullah… İnşaallah…

İstanbul Türkçesi’nde bugün kullanılmayan, hattâ çoğu bilinmeyen binlerce kelime, kavram, değer vardı:

Bendeniz… Bu fakir… Devlethaneleri… Saadethaneleri… Fakirhane…

Mürüvvet… Kerem… İhsan… Teşrif teşerrüf… Hilm… Fütüvvet… Meymenet…

Tâciz etmiyorumdur inşaallah… Estağfirullah efendim, o ne demek, şeref duyarım…

Velîme cemiyeti… ‘İydiniz said olsun…

Heyhat ki, heyhat… Efsus…

Zengin ve ince lisan gitti, fakir kaba dil geldi.

M. Şevket Eygi

Dogru söze ne denir. Dil ve ahlak ayrilmaz ikili yani.ince düşunemeyince ince, kibar sözler nerden gelicek..

çok doğru ...insanın konuşma tarzı ses tonu ile az çok karakterini çözebilirsiniz..terbiyesini görebilirsiniz...

bir de şuanın gençliğinin ağzını yaya yaya kelimeleri uzata uzata konuşmasına hiçbir anlam veremiyor...çözemiyorum...nasssssssıllll yaniiiiiiiii , kankiiiiş

Zatı alilerinize müteşekkirim efendim. Paylaşımınız bizi ziyadesiyle abad etti.
Misal paylaşımlarınzın tekerür etmesini cebnabı zatınızdan istirham ederim.

Olmuyor ya hu. :D

Dikkat ettimde hoş, güzel konuşma lisanında arapca kelimeler çoğunlukta, insanlar arapca lisana hoş ve güzel konuşma yakıştırmışlar. Kendi dilimize de nâhoş kelimelerle ifadeyi..

Yazarı pek sevmem geçmişte yaptığı şeyler sebebi ile ama bu yazısının da hakkını vermek lazım,
doğru tespitlerde ve gözlemlerde bulunmuş.

Üç-Beşyüz kelime de fala bize.

"İnsan, bildiği dil kadardır. " teşekkürler yusuf hocam