Şu misali düşün: Üzerinde diğer silahlarıyla beraber on tane de keskin kılıç bulunan cesur ve savaşçı bir adama, hiç kimsenin olmadığı bir arazide, büyük ve korkunç bir aslan saldırsa, ne yapmalıdır? Acaba bu yiğit adam, elindeki silahları hiç kullanmadan o aslanın zararını defedebilir mi? Hiç şüphesiz, adam harekete geçip elindeki silahlarını kullanmadan kurtulamaz.
Aynen bunun gibi, bir adam da yüz bin ilmi mesele okuyup öğrense, fakat öğrendiği ile amel etmese, bildikleri ona fayda vermez.
Bu konuda şu misali de verebiliriz: Bir kimsenin yanında, yakalandığı şiddetli bir hastalığının ilacı bulunsa; fakat o kimse bu ilaçları kullanmasa; sadece ilacı tanımak ve taşımakla hastalıktan kurtulması mümkün müdür? Tabii ki hayır!
Şayet sen yüz sene ilim okusan ve bin kitap yazsan, bilginle amel etmedikçe Allah'ın rahmetine hak kazanamazsın. Bu konuda Kur'ân-ı Kerîm'de şöyle buyurulmuştur:
"İnsan için yalnızca çalışmasının (amelinin) karşılığı vardır."
(Necm-39)
"Her kim Rabbine kavuşmayı ümit ederse salih ameller işlesin..."
(Kehf-110)
İmam Gazali