Birçok meslek gurubunun ( Bilgisayar kullanıcıları , Öğrenciler ,Yazarlar – çizerler, Memurlar - sekreterler ) uzun süre aynı pozisyonda oturarak çalışmaları veya bilgisayar kullanmaları bel,boyun ve sırt sağlığını tehlikeye atıyor. Bu kişilerde boyun ve bel fıtığı daha fazla görülüyor.Bu problemlerin dışında:bel ve boyunda kas zorlanması ,kamburluk gibi vücut şekil bozuklukları, el bileklerinde karpal tünel sendromu ,kollarda ve elde tendon yaralanmasına bağlı hareket güçlüğü,bacaklarda varis gibi birçok sorun masa başı çalışanlarının sık karşısına çıkıyor.Oysaki çalışma ortamının düzenlenmesi, çalışma sırasında kısa molalar verilmesi ve iş yerinde yapılabilecek ve vakit almayacak bazı egzersizlerle bu sorunlar önlenebilmektedir.Şimdi bunları 3 ana başlık altında biraz daha ayrıntılı bir şekilde ele alalım.
ÇALIŞMA SIRASINDA KISA MOLALAR VERİLMESİ
Uzun süreli hareketsizlik eklemlerimiz ve kaslarımız için olumsuz etkiye neden olur. İşyerimizde ve evlerimizde aynı pozisyonda 1 saatten fazla sabit kalmamalıyız. Her saat başı 5-10 dakika mola verip kolay ve vakit almayan egzersizler yapmalıyız.
İŞ YERİNDE YAPILABİLECEK VE VAKİT ALMAYACAK BAZI EGZERSİZLER
Başınızı sırasıyla öne-arkaya, yanlara doğru eğin ve pozisyonda 5-10 saniye tutup, bırakın. Aynı hareketi elinizle başınızı, başınızla elinizi itecek şekilde tekrarlayın.
2 -Omuzlarınızı yukarı kulaklara doğru kaldırdıktan sonra 5-10 saniye tutup, bırakın.Omuzları arkaya ve aşağı doğru daha sonra öne ve aşağı yönde döndürün.
3- Ellerinizi arkada birleştirerek omuzlarınızı geriye alın. Göğsünüzü öne doğru çıkarıp 5-10 saniye tutuktan sonra bırakın.
4 -Ellerinizi birleştirdikten sonra kollarınızı yukarıya uzatıp, önce yukarıya ardında geriye doğru esneyin.
5- El bileklerinizi yukarıya, aşağıya ve dairesel olarak hareket ettirin. Ardından aynı hareketi her iki elinizi birleştirerek tekrar edin.
6 -Ellerinizi sık sık yukarı ve aşağıya doğru sallayın. Parmaklarınızı yumruk yapıp, açın.
7 -Sürekli oturuyorsanız, kan dolaşımınızı hızlandırmak için ayak bileklerinizi yukarı, aşağı ve dairesel olarak çevirin.
8 -Bu egzersizi ise ayakta uygulayın. Her iki elinizle belinizden destek alarak geriye doğru esneyin.
ÇALIŞMA ORTAMININ(MASA, SANDALYE,MONİTÖR,KLAVYE VS.) DÜZENLENMESİ
Sandalye(koltuk):
• Yükseklik: Ayakta dururken koltuğun oturma yeri diz kapağı seviyesinin altına gelmelidir. Bu pozisyon otururken ayağın zemine tam temasını sağlayacaktır.
• Derinlik: Oturma yüzeyi, oturur durumdayken diz arkasına baskı yapmadan ve sırt desteğinin sırtı desteklemesine izin verecek derinlikte olmalıdır. Eğer oturma yüzeyi çok derinse koltuğun boyutunu küçültmek için ekstra bir destek düşünülebilir.
• Sırt Desteği: Oturur durumdayken koltuğun arkalığı sırtın doğal kavisini desteklemelidir. Sırt desteğinin eğimi sırtın hafifçe arkaya yaslanabilmesine izin verecek açıda olmalıdır.
• Genişlik: Oturma yüzeyi kalçalara yandan baskı yapmayacak kadar geniş olmalıdır.
• Kol destekleri: Kol destekleri kolun üst kısmını destekleyerek sırt ve omuzlardaki baskıyı azaltabilir. Ayrıca dirseklerdeki baskıyı azaltması açısından kolçakların yumuşak bir malzemeyle kaplı olmasına dikkat edilmelidir.
Masa:
• Koltuk gibi çalışma masası da kullanıcıya uygun olmalıdır. Koltuk ayarları yapıldıktan sonra çalışma masasının yüksekliği de ayarlanmalıdır.
• Çalışma masasının yüksekliği dirsek hizasında olmalıdır
• Eğer çalışma yüzeyi yükseltilemiyorsa koltuk ayarlanmalı ve koltuğun kendi içindeki ölçü oranlarını koruyabilmek için ayak desteği kullanılmalıdır.
• Çok kullanılan malzemeler kolay erişilebilecek bir mesafede bulundurulmalıdır. Çalışma alanının düzenlenmesinde en iyi biçim yarım daireler şeklinde yerleşimdir.
Klavye ve Fare: Klavye ve fare kullanırken kol vücudun yanında serbestçe sarkar, dirsek dik açı yapar
ve bilekler düz olarak uzanır durumda olmalıdırlar.El bileği ne sağa-sola ne de aşağı-yukarı bükülü olmalıdır.(şekil3)
Monitör: Monitör gözlerden en az 65(kişinin bir kol uzunluğu) cm uzakta ve tam karşısında bulunmalıdır. Genel olarak monitörü mümkün oldukça uzağa yerleştirmek ve yazı karakteri boyutunu arttırmak tavsiye edilir. Monitör ne kadar uzakta ise gözler o kadar az yorulur.
•Monitörün üst çizgisi gözün 5-10 cm altında olacak şekilde ayarlanmalıdır.
• Okurken kişi elindeki dergiyi, kitabı, dokümanı eğik tutar. Elindekini ne kadar yukarı doğru döndürürse okuması o kadar rahatsız olmaya başlar bundan dolayı monitör arkaya doğru eğik durmalıdır
Peki,masa başında bizim pozisyonumuz nasıl olmalı?
Dirsek, kalça ve dizler yaklaşık 90° açılı ve baş tamamen dik bir biçimde olmalıdır. Ayrıca ayaklar düz bir zemin üzerindedir. Bu doğru olan duruştur
FZT.HALİL İBRAHİM ÇELİK
kesinlikle faydası olacaktır ..
![[Resim: ny4qc.gif]](http://s1306.hizliresim.com/1b/9/ny4qc.gif)